Báo cáo tình hình tài chính (B01-DNN)
Hướng dẫn lập báo cáo tình hình tài chính theo mẫu B01a-DNN và B01b-DNN của Thông tư 133, cách hệ thống tổng hợp chỉ tiêu và xử lý khi tổng tài sản chưa cân nguồn vốn.
Giới thiệu
Báo cáo tình hình tài chính, trước đây gọi là bảng cân đối kế toán, phản ánh toàn bộ tài sản và nguồn hình thành tài sản của đơn vị tại một thời điểm. Đây là báo cáo bắt buộc trong bộ báo cáo tài chính năm.
Hai mẫu báo cáo
| Mẫu | Áp dụng cho |
|---|---|
| B01a-DNN | Doanh nghiệp đáp ứng giả định hoạt động liên tục. Đây là mẫu phần lớn gara sử dụng. |
| B01b-DNN | Mẫu đầy đủ hơn, phân tách tài sản và nợ phải trả thành ngắn hạn và dài hạn. |
Cả hai nằm tại Kế toán → Báo cáo, chọn năm rồi xem kết quả.
Cách hệ thống tổng hợp chỉ tiêu
Mỗi chỉ tiêu trên báo cáo là tổng số dư của một nhóm tài khoản. Hệ thống cộng theo tiền tố mã tài khoản, do đó tài khoản chi tiết mà đơn vị tự mở vẫn được gộp đúng vào chỉ tiêu tương ứng.
| Chỉ tiêu | Nhóm tài khoản |
|---|---|
| Tiền và các khoản tương đương tiền | 111, 112, 113 |
| Các khoản phải thu | 131, 138, 141, và phần dư Nợ của 331 |
| Hàng tồn kho | 151 đến 157 |
| Tài sản cố định | 211 trừ hao mòn lũy kế 214 |
| Phải trả người bán | Phần dư Có của 331 |
| Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước | 333 |
| Vốn góp của chủ sở hữu | 4111 |
| Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối | 421, cộng thêm lãi lỗ chưa kết chuyển |
Xử lý lãi lỗ chưa kết chuyển
Khi đơn vị chưa thực hiện bút toán kết chuyển cuối kỳ, các tài khoản doanh thu và chi phí vẫn còn số dư. Nếu chỉ lấy số dư tài khoản 421, tổng tài sản sẽ không bằng tổng nguồn vốn.
Hệ thống xử lý bằng cách cộng phần lãi lỗ chưa kết chuyển vào chỉ tiêu lợi nhuận sau thuế chưa phân phối, tính bằng tổng doanh thu và thu nhập trừ tổng chi phí. Nhờ vậy báo cáo vẫn cân ngay cả khi chưa kết chuyển.
Kiểm tra cân đối
Báo cáo hiển thị thông báo đối chiếu ngay đầu trang:
| Thông báo | Ý nghĩa |
|---|---|
| Tổng tài sản bằng tổng nguồn vốn | Báo cáo cân đối, số liệu đủ điều kiện sử dụng. |
| Cảnh báo lệch kèm số tiền | Có bút toán thiếu vế hoặc tài khoản chưa được nhận diện vào chỉ tiêu nào. |
Khi báo cáo chưa cân
-
Mở bảng cân đối tài khoản, kiểm tra tổng phát sinh Nợ có bằng tổng phát sinh Có hay không.
-
Nếu bảng cân đối tài khoản đã cân mà báo cáo tình hình tài chính vẫn lệch, nguyên nhân thường là tài khoản có mã không theo chuẩn Thông tư 133 nên không được gộp vào chỉ tiêu nào.
-
Rà soát hệ thống tài khoản, đối chiếu mã tài khoản đang dùng với mã chuẩn.
Trước khi lập báo cáo
| Công việc | Lý do |
|---|---|
| Đối chiếu tiền, kho, công nợ | Ba khoản mục chiếm tỷ trọng lớn nhất trên báo cáo. |
| Chốt bảng lương, hạch toán chi phí lương | Ảnh hưởng tới chỉ tiêu phải trả người lao động. |
| Tính khấu hao tài sản, phân bổ công cụ dụng cụ | Ảnh hưởng tới giá trị còn lại của tài sản. |
| Kiểm tra bảng cân đối tài khoản | Bảo đảm không còn số dư bất thường. |
Khuyến nghị
-
Giữ mã tài khoản theo chuẩn Thông tư 133. Đây là điều kiện để hệ thống tổng hợp đúng chỉ tiêu.
-
Xem báo cáo hằng quý. Không nên chờ tới cuối năm mới phát hiện số liệu chưa cân.
-
Đối chiếu số đầu năm với báo cáo năm trước. Số dư đầu năm phải khớp số cuối năm của kỳ trước.